Beslenme ve Diyetetik Uzm. Dyt. Elanur Yılmaz Akay, “Ramazan ayında nasıl beslenmeliyiz?” sorusunu geniş bir yelpazede cevaplandırarak özellikle sahurda ağır yemeklerden uzak durulması gerektiğini söyledi.

“PROTEİN ODAKLI BESLENME”

Sahur yemeklerinde hafif ve protein odaklı beslenmenin tercih edilmesi gerektiğini belirten Elanur Yılmaz Akay, gün boyu tok tutacağından yumurta, peynir, süt ürünleri, sert kabuklu kuruyemiş ve bağışık sistemini güçlü tutacak meyveler tüketilmesi gerektiğini ifade etti.

“SAHURU ATLAMAYIN”

Sahur öğününün atlatılmamasını belirten Dyt. Akay, “Oruç süresi göz önüne alındığında mutlaka sahura kalkılması önemlidir. Tok tutan, susatmayacak besinler tüketmeye özen göstermeliyiz. Kahvaltı tarzı bir seçenek olabilir. Tam buğday ve çavdar gibi tahıllı ekmek çeşitleri daha çok tok tuttuğundan tercih edilmelidir. Gün içerisinde susamayı önlemek için tuzlu ve şekerli gıdalardan uzak durulmalı” dedi.

Kaynak:https://www.sabah.com.tr/saglik/2021/04/19/sahurda-bu-yemeklerden-uzak-durun

Bayramın gelmesi ile birlikte tatilde olduğunda beslenme düzenimizde birçok değişiklik meydana gelir. Özellikle bu durum kurban bayramında tatlı tüketiminin yanı sıra et tüketiminin artmasıyla daha önemli bir hal alır. Bayram döneminde beslenmeye özen gösterilmezse sindirim problemleri, hipoglisemi atakları, tansiyon yükselmesi, reflü gibi sorunlarla karşılaşılabilir. Bu nedenle dengesiz beslenmeyle sağlığınızın bozulmasına izin vermeyin.

6 Maddede bayramda nasıl beslenelim? 

Güne kahvaltı ile başlamaya özen gösterilmeli,

Kahvaltınızda peynir, süt, zeytin, söğüş salata, yumurta, açık şekersiz çay veya taze sıkılmış meyve suyu, kepekli ya da esmer ekmek gibi yiyecekler tercih edilmelidir. Hamur işlerini fazla tüketmemeye özen gösterilmelisiniz.

Öğün sıklığına ve geç yememeye dikkat edilmeli,

Bayram boyunca genellikle yapılan en büyük hata, gün içinde öğün sıklığına dikkat etmemek oluyor. Buna bağlı olarak da akşam yemek saatinde gecikme yaşanıyor ve yemek porsiyonları artırılıyor. Bu nedenle bayramlarda bile günde 4-5 öğün olacak şekilde ara öğünlerini atlamadan bir beslenme planı uygulamaya özen göstermelisiniz. Fazla miktarda ve geç saatlerde yemek yemekten kaçınmalısınız. Ara öğünlerimizi yapmayı unutmazsak yemeklerdeki porsiyonlarımız daha küçülecektir. 

Yemeklerinizin yanında salata veya zeytinyağlı yemeye dikkat edilmeli,

Sofranızda özellikle etinizin yanında salata bulunması hem öğünlerinizin posa içeriğini artıracak, hem uzun sure doygunluk sağlayacak hem de su ihtiyacınızın bir kısmını karşılayacaktır. Et hazırlamada kullanılan kesme tahtalarında çiğ sebze ve meyveleri doğrama işlemi yapmamaya dikkat etmelisiniz. Çiğ ette bulunan mikroorganizmaların sebze meyvelere geçmesine engel olmak için ayrı tahtalar kullanmak gerekmektedir. Öğünlerde, etin yanına mutlaka dengeli bir öğün olması için salata ya da zeytinyağlı sebze yemeği ilave etmelisiniz.

Probiyotikli besin seçimi önemli,

Kurban bayramına et tüketiminin artması ile birlikte sindirim sistemi problemleri yaşanabilir. Bu nedenle günlük beslenmede probiyotikli besinlerin artışı gaz, şişkinlik kabızlık gibi problemlerin yaşanmasını önlemede yardımcı olacaktır. Bunun için kefir, probiyotikli yoğurt ya da doktorunuzun tavsiye edeceği destek ürünlerini tercih edebilirsiniz.

Tatlı tüketimine dikkat,

Bayram gezmelerinizde heryerde değil bir kaç evde ikramlara evet demeye çalışın. Eğer gittiğiniz misafirliklerde ev sahiplerinin ısrarlarıyla karşılaşırsanız ‘Birazdan alacağım’ diyebilirsiniz. Kadayıf, lokma, baklava gibi şerbetli tatlılar yerine sütlü tatlılar ya da meyve tatlıları tercih edilmelidir. Sütlü tatlılar hem besin değeri yönüyle hem kalorisin düşük olması nedeniyle sağlıklı bir seçim olacaktır.

Su tüketimine dikkat edilmeli,

Günlük yetersiz miktarda su alımı kişide halsizlik, bağ ağrısı, böbreklerde sorunlara yol açabilir. Özellikle etin daha fazla tüketileceği kurban bayramında günde 2-2,5 lt su içilmesine özen gösterilmelidir.

Etin hazırlanması ve pişirilmesi nasıl olmalıdır?

• Yeni kesilmiş taze etin tüketilmesi sindirim şikâyetlerini artırabilir. Buzdolabında 1-2 gün beklettikten sonra etinizi pişirirseniz hazımsızlık gibi sindirim sorunlarını en aza indirmiş olursunuz.
• Etli yemeklerinize yağ eklemenize gerek yoktur etlerinizi kendi yağı ile pişirirseniz hem sağlıklı hem de lezzetli bir yemek pişirmiş olursunuz. Çünkü etlerin arasındaki yağlar pişirme esnasında eriyerek yemeğinize lezzet katacaktır. Unutmayınız ki, yağlı etlerin doymuş yağ ve kolesterol içerikleri yüksektir. Görünür yağlar ayrılsa dahi kırmızı etin ortalama yağ içeriği %20’dir.

• Kızartma ve kavurma gibi sağlıksız pişirme yöntemleri yerine ızgara, fırın ya da haşlama gibi pişirme yöntemlerini tercih ederseniz sağlığınızı korumuş olursunuz.

Uzm. Dyt. Sernaz Çakır Ercil

www.sernazcakir.com

Türk toplumunda her evin kahvaltısının ana teması peynirdir. Yöreden yöreye çeşitleri değişse de değişmeyen tek şey, sofralardaki gücüdür. Anadolu sofralarının vazgeçilmezi, habersiz gidilen her evde sunulan ilk ikramdır. Şehirli sofralarda, kahvaltının yanında, mutfaklarda hammadde, keyifli masalarda şarabın yanında iyi bir eşlikçidir. Ama günümüzde neredeyse her gıda ürününde karşımıza çıkan güven peynirde de kafaları karıştırır.

Hangi peyniri, nereden, ne fiyatla, nasıl bir kalitede alınacağı , hangisinin daha faydalı olduğu gibi pek çok soru belirir. Çeşit çeşit peynirler ile karşılaştığımız andan satın alacağımız sürece kadar bu sorular uçuşur. Yer konusunda çok seçenek vardır; mahalle bakkalından , müdavimi olunan şarküteriden, büyük marketlerin reyonlarından, memleketden eşden dostdan…

Peynirde çeşit, Anadolunun kendisi kadar renkli ve çok yönlüdür.İç anadoluda küpe, doğuda deriye, Ege de sepete, Karadeniz de tahta kovada can bulan peynirler, farklı sütlerden gelen aromaları ve farklı yapım yöntemleri ile göz doldurur. Fiyat; marketlerin şok kampanyalarında 6 TL’den başlayan rakamları da, lüks şarküterilerde 40 TL’ye uzanan rakamlarıda görürüz.

Damak zevkine göre peyniri belirlemek kolay olsada, peyniri yüksek kalitede, uygun üretim koşullarına sahip, besleyici değeri yüksek ve belirtilen içerikte olduğunu anlamak zahmetli bir yolculuktur.

Süt temel olarak dört ayrı unsurdan oluşan bir yapıya sahiptir.Kazein, yağ, laktoz ve su.Peynirde temel olarak sütün içindeki katı ve sıvı kısmın, mayalanma sonrası ayrışması ile elde edilen yeni bir yapıdır. Bu yapının içeriği kullanılan sütün kalitesi ile başlar, üretim sürecinin tamamı ile devam eder, olgunlaştırmadaki ustalık ile sonlanır.Bunlardan bir yada birkaçının eksikliği bile peynirde ideal lezzeti engeller.

Sütün mayalanmasını takiben süt de bulunan şeker yani laktoz büyük oranda yok olur.Yağ ise yapılma yöntemine göre değişkenlik gösterir.İşte bu çoklu yapıda peyniri seçerken dikkat etmemziz gereken temel unsur alınması planlanan peynirin sınıfının ve özelliklerinin iyi bilinmesidir.Bu özellikler doğrultusunda;

• Koku
• Renk
• Aroma
• Tat

Birleşimindeki ahenk bütünlüğünün yakalanması gerekir. Tüm bu birbiriyle uyumlu yapı fiyat kalite dengesinin anlaşılması içinde önemli bir yol göstergesidir. Basit matematik hesapları, alınacak peynirin temel özellikleri doğrultusunda , taşıması gereken minumum fiyatı size sunacaktır.

Örneğin; 1 kg iyi bir taze kaşar peyniri için ortalama 10 kg süt’e ihtiyaç vardır.

Peynirin çeşitlerine göre özelliklerini bilip, fiyat kalite dengesini hesaplamak her zaman çok mümkün değildir.O zaman sizin adınıza bu seçimi yapan, doğru üreticiler ile çalışan, ürün içerik ve üretim bilgisine sahip, üretim koşullarını önemseyen satış noktalarından peyniri tedarik etmek daha kolay bir yöntemdir.

NEŞE BİBER – ANTRE GOURMET

ARALIK 2013

Bu yazıda yer alan bilgi ve ifadeler Antre Gourmet’e aitdir. İzinsiz ve kaynak gösterilemeden kullanılamaz.